Warsztat Interdyscyplinarny

 Fizyka, chemia czy biologia? Zmysły okiem naukowca – warsztat interdyscyplinarny dla licealistów.

Jak zaawansowanych i wyszukanych technologii byśmy nie rozwijali i tak koniec końców świat dookoła odbieramy naszymi pięcioma podstawowymi zmysłami. Warto zatem im się przyjrzeć! Zastanowić się jak działają te okna naszego mózgu na świat, dlaczego akurat tak a nie inaczej, poznać i lepiej zrozumieć sposób w jaki funkcjonują. W tym celu podczas interdyscyplinarnego warsztatu przeprowadzimy serię eksperymentów, głównie na sobie. Czy będzie to warsztat fizyczny o naturze światła i dźwięku? Czy chemiczny o otaczających nas molekułach i zachodzących w nas przemianach? Może biologiczny, skoro zajmujemy się fizjologią? Zachęcamy do wzięcia udziału w zajęciach. Potrzebujemy Was, żeby przekonać się czy wszyscy tak samo widzimy, słyszymy i czujemy!

Einstein mawiał, że nie ma żadnych szczególnych talentów, jest jedynie ciekawy świata. Warsztat przeznaczony jest dla osób, które lubią się zadziwić i które lubią drążyć temat i nie dają za wygraną słysząc „bo tak”. Warsztat jest interdyscyplinarny, tak jak przyroda wokół – fizyka przeplata się biochemią, chemia z matematyką, biologia z historią, matematyka ze sztuką. Wymagania obowiązkowe: ciekawość świata, otwarty umysł, chęć do dyskusji.

Program warsztatów

Dzień pierwszy
Wprowadzenie, wzrok cz. I

Na wstępie spojrzymy na siebie z szerokiej perspektywy – skąd się tu wzięliśmy my-ludzie, po co nam akurat takie zmysły, jak inne zwierzęta poradziły sobie w walce o przeżycie. Następnie zajmiemy się najważniejszym z naszych zmysłów, który wymaga najszerszego omówienia, dlatego poświęcamy mu dwa dni. Pierwszego skupimy się na tym „co jest do zobaczenia”: zbadamy widma różnych źródeł światła, od słońca, przez żarówki do LEDów, przyjrzymy się mechanizmom powstawania tego światła, porównamy własnoręcznie zbudowane spektroskopy z profesjonalnym spektrofotometrem…

Dzień drugi
Wzrok cz. II

… i weźmiemy się za teorię barw (czym jest kolor fizycznie już wiemy, ale jaka jest jego percepcja przez mózg?) i oszukiwanie naszego zmysłu. Sprawdzimy jaka jest częstotliwość odświeżania ludzkiego oka, zbudujemy dużą camerę obscurę, zrobimy własnoręczne zdjęcia w technice 3D (i okulary do sprawdzenia czy wyszły:p). Zakręci nam się w głowie od kolorów oraz iluzji optycznych!

Dzień trzeci  
Słuch

Jest weekend – trzeba zrobić imprezę z gitarą! Ale oprócz tego z mikrofonem i komputerem z softwarem do analizy dźwięku: to pomoże nam spojrzeć na to co tak naprawdę słyszymy (i dlaczego). Dźwięk dźwiękiem, zabawy z kamertonami i strojenie butele oczywiście jest super, ale… W jaki sposób rozpoznajemy ludzką mowę? Czy transformatę Fouriera (do sprawdzenia jakie są częstotliwości w sygnale) da się wyjaśnić bez całek? Może to dobry czas żeby podszkolić się z emisji głosu i urzekać podczas publicznych wystąpień (lub kameralnych zachodów słońca)…

Dzień czwartek
Węch i dotyk

Czy zapach można zobaczyć? Można. Mając chemika pod ręką można też zamknąć go w probówce – zajmiemy się robieniem ekstraktów (pozyskiwaniem pachnących estrów) z owoców, żeby jutro wykorzystać je w zabawach ze smakiem. Podotykamy się też trochę, żeby sprawdzić rozdzielczość naszych receptorów czuciowych, zrobimy eksperymenty neurologiczne, żeby zrozumieć jak sygnał ze skóry przekazywany jest nerwami i rdzeniem kręgowym do mózgu, wgryziemy się w termowizję i hipoterpię.

Dzień piąty
Smak

Na zakończenie mocny akcent – kuchnia molekularna, czyli co się dzieje, jak wpuści się naukowca do kuchni. Z pewnością narobi bałaganu, ale też upichci coś pysznego. Przy palnikach porozmawiamy o fizyce płomienia w czasie gdy robiony przez Was sztuczny kawior o dowolnej mieszaninie smaku i zapachu będzie nabierał kolorów. Przemaglujemy sztukę gotowania „od kuchni”, przyglądając się procesom fizycznym, chemicznym i biologicznym jakie można obserwować w każdej kuchni. Jak zaprząc drożdże do pracy? Czy wodę można ugotować na twardo? Czemu ciasto ma pory? Wiecie jak ugotować jajko bez skorupki?

Prowadzący warsztaty

Mgr Monika Koperska

Monika_Koperska_lab-800x288W 2010 roku otrzymała podwójny dyplom magistra Kraków oraz Lille (Francja) jako absolwentka studiów “Advanced Spectroscopy in Chemistry”. Obecnie jest doktorantką w Pracowni Badań nad  Trwałością i Degradacją Papieru w Zespole Kinetyki Reakcji Heterogenicznych na Wydziale Chemii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zajmuje się chemią konserwatorską – obszarem chemii poświęconym konserwacji i przechowywania szeroko rozumianego dziedzictwa kulturowego, od najcenniejszych dzieł sztuki po zasoby biblioteczne.

Jej  pasją jest popularyzacja wiedzy. Występuje na festiwalach nauki i innych imprezach poświęconych rozbudzaniu ciekawości, szczególnie wśród najmłodszych i młodzieży. Zwyciężczyni pierwszej edycji konkursu Famelab w Polsce oraz Laureatka 2 miejsca na poziomie ogólnoświatowym FameLab International. Obecnie rozbudza ciekawość u dzieci i młodzieży współpracując z np. KidsLab, UniKids, PAD oraz Uniwersytetem Dzieci. Ambasadorka Nauki w kampanii MNiSW „Zawód Naukowiec”, której celem jest promocja i popularyzacja polskiej nauki wśród Polaków.

http://koperska.info/

Darek Akasamit - nowaMgr inż. Dariusz Aksamit

Absolwent Wydziału Fizyki na Politechnice Warszawskiej, ukończył specjalizację w zakresie fizyki medycznej. Obecnie doktorant na Politechnice Warszawskiej i Uniwersytecie Medycznym w Warszawie.  Aktywny członek Koła Naukowego Fizyków przy Politechnice Warszawskiej, dawniej Animator w Centrum Nauki Kopernik.

Od ośmiu lat pasjonat popularyzacji nauki i dydaktyki na różne sposoby: od pokazów podczas Uniwersytetu Dzieci, przez liczne warsztaty z młodzieżą, po prowadzenie laboratoriów studenckich na Wydziale Fizyki PW. Finalista pierwszej polskiej edycji konkursu FameLab.

Gorący zwolennik idei społeczeństwa opartego na wiedzy. Prywatnie kajakarz, głównie górski.

Zapraszamy do obejrzenia Moniki i Dariusza na youtube.com:

Monika Koperska

Dariusz Aksamit